દહીં ભાતCurd Rice

સાચવવું અને ફરી ગરમ કરવું

દહીં ભાત ફ્રિજમાં જ રાખવો, એક દિવસ સરસ રહે છે. ઉનાળામાં બહાર બે-ત્રણ કલાકમાં જ ખાટો થવા લાગે છે. ફરી ગરમ કદી કરવો નહીં — દહીં ફાટી જાય છે અને દાણેદાર થઈ જાય છે. ફ્રિજમાંથી કાઢી પંદર-વીસ મિનિટ બહાર રાખવો, પછી બે ચમચી દૂધ નાખી છૂટો કરવો. પાણી નાખવાથી સ્વાદ ધોવાઈ જાય છે.

શું બદલી શકાય

• દૂધને બદલે બે ચમચી મલાઈ કે તાજી ક્રીમ નાખો. દહીં ભાત વધુ ઘેરો લાગે છે અને ખાટો થવાની શક્યતા હજી ઘટે છે.
• વઘારમાં અડદની દાળ ન હોય તો ચણાની દાળ વાપરો, થોડી કઠણ રહે છે પણ કચકચાટ આવે છે. બંને ન હોય તો શીંગદાણા ઝીણા ભાંગીને નાખો.
• દાડમને બદલે લીલી દ્રાક્ષ, પલાળેલી કિસમિસ, ખમણેલું ગાજર કે ઝીણી સમારેલી કાકડી — કાકડી પીરસતી વખતે જ નાખવી, નહીં તો પાણી છોડે છે.
• આદુ કાચું તીખું લાગે તો વઘારમાં જ નાખી દસ સેકન્ડ સાંતળી લો. તીખાશ જતી રહે છે અને સુગંધ રહે છે.

સાથે શું પીરસવું

દક્ષિણ ભારતીય ભોજનમાં દહીં ભાત છેલ્લે આવે છે — સંભાર અને રસમ પછી, જમણ પૂરું કરવા. ઉનાળામાં અને મુસાફરીમાં ટિફિનમાં લઈ જવાની પરંપરા છે. સાથે લીંબુનું કે કેરીનું અથાણું, તળેલાં મરચાં કે પાપડ.

આ ભૂલો ટાળો

• ખાટું દહીં વાપરવું નહીં. દહીં ભાત બન્યા પછી કલાકે કલાકે વધુ ખાટો થતો જાય છે, એટલે શરૂઆત તાજા, મીઠા દહીંથી જ કરવી.
• દહીંને વલોવીને પાતળું કરી નાખવું નહીં. હાથથી કે ચમચાથી માત્ર ગાંઠો ભાંગવી — વધુ વલોવવાથી દહીં પાણી છોડે છે અને ભાત પાતળો થઈ જાય છે.
• વઘાર તતડતો ગરમ સીધો દહીંમાં રેડવો નહીં. દસ સેકન્ડ બહાર રાખી પછી રેડવો, નહીં તો જે જગ્યાએ પડે ત્યાં દહીં ફાટી જાય છે.
• મીઠું ઘણા સમય પહેલાં નાખવું નહીં. મીઠું દહીંમાંથી પાણી ખેંચે છે અને ખાટું થવાની ગતિ વધારે છે — પીરસતાં થોડું પહેલાં નાખવું.

વારંવાર પૂછાતા સવાલ