પંજાબી વાનગીઓPunjabi vegetarian recipes
ગુજરાતી ઘરોમાં પંજાબી રસોઈ હવે પરાયી નથી. મહેમાન આવે, બાળકોનો જન્મદિવસ હોય કે રવિવારે કંઈક જુદું બનાવવું હોય — ત્યારે પનીરનું શાક, દાલ મખની કે છોલે બને છે. નીચેની રેસીપી ઘરની રસોઈ માટે છે, રેસ્ટોરાંની નકલ માટે નહીં.
ગુજરાતી અને પંજાબી રસોઈ વચ્ચેનો મુખ્ય ફરક
ગુજરાતી શાકમાં ગળપણ અને ખટાશનું સંતુલન કેન્દ્રમાં હોય છે — ગોળ, લીંબુ, આંબલી. પંજાબી ગ્રેવીનો પાયો જુદો છે: ડુંગળી, ટામેટાં, આદુ-લસણ અને ક્રીમ કે દહીં, ધીમા તાપે તેલ છૂટું પડે ત્યાં સુધી સાંતળેલાં. એટલે પંજાબી શાક બનાવતી વખતે ઉતાવળ સૌથી મોટી ભૂલ છે. મસાલો કાચો રહી જાય તો આખું શાક કડવું અને કાચું લાગે છે.
ઘરે બનાવતી વખતે શું ધ્યાન રાખવું
રેસ્ટોરાંની ગ્રેવી ક્રીમ, કાજુની પેસ્ટ અને માખણથી ભરેલી હોય છે. ઘરે રોજ એવું ખાવું ભારે પડે. ઘરની પંજાબી રસોઈમાં ક્રીમને બદલે દહીં કે મલાઈ ઓછી માત્રામાં વાપરો, અને કાજુની પેસ્ટ ફક્ત ખાસ પ્રસંગે. કસૂરી મેથી છેલ્લે હાથમાં મસળીને નાખવી — આ એક વસ્તુ પંજાબી શાકનો સ્વાદ સૌથી વધુ બદલે છે, અને એ વગર કંઈક ખૂટતું લાગે છે.
પનીર વિશે એક વાત
બજારનું પનીર ઘણી વાર કઠણ હોય છે. વાપરતાં પહેલાં દસ મિનિટ નવશેકા પાણીમાં મૂકી રાખો, એ નરમ થઈ જશે. પનીર ગ્રેવીમાં છેલ્લે નાખવું અને બે-ત્રણ મિનિટથી વધુ ઉકાળવું નહીં, નહીંતર રબર જેવું થાય છે. ઘરે પનીર બનાવવું હોય તો એક લિટર દૂધમાંથી આશરે 200 ગ્રામ પનીર મળે છે.
પંજાબી રસોઈ એટલે માખણ, ઘી, પનીર અને ધીમા તાપે પાકતી દાળ. નીચેની બધી વાનગીઓ શુદ્ધ શાકાહારી છે અને ગુજરાતી રસોડામાં સહેલાઈથી બની શકે છે.
પનીર ભુર્જીPaneer Bhurji
આલુ ગોબીAloo Gobi
મટર પનીરMatar Paneer
કડાઈ પનીરKadhai Paneer
વેજ પુલાવ અને રાયતુંVeg Pulao & Raita
પાલક પનીરPalak Paneer
પનીર પરાઠાPaneer Paratha
ગોબી પરાઠાGobi Paratha
આલુ પરાઠાAloo Paratha
પનીર ટિક્કાPaneer Tikka
પંજાબી કઢી પકોડાPunjabi Kadhi Pakora
મલાઈ કોફ્તાMalai Kofta
વેજ બિરયાનીVeg Biryani
છોલે ભટૂરેChole Bhature
દાલ મખનીDal Makhani
સરસોં દા સાગ અને મકાઈની રોટીSarson da Saag & Makki di Roti