લાપસીLapsi

સાચવવું અને ફરી ગરમ કરવું

લાપસી ગરમ હોય ત્યારે જ સૌથી સારી લાગે છે. ઠંડી પડતાં ઘી જામે છે અને ફાડા ભેગા થઈને ઢેફા જેવા થાય છે. બહાર ઢાંકીને આઠ-દસ કલાક રહે, ફ્રિજમાં ત્રણ દિવસ. ફરી ગરમ કરતી વખતે બે-ત્રણ ચમચી ગરમ પાણી કે દૂધ છાંટીને ધીમા તાપે હલાવવી — સૂકી લાપસી ગરમ કરતાં કઠણ અને દાણેદાર થઈ જાય છે. ઉપર તાજું ઘી મૂકવું.

શું બદલી શકાય

• ગોળ ન હોય તો ખાંડ વાપરી શકાય, પણ એ પછી શીરા જેવી લાગશે. ગોળનો રંગ અને સુગંધ જ લાપસીની ઓળખ છે.
• ઘી ઓછું કરવાની લાલચ ટાળવી, પણ કરવું જ હોય તો પા કપ સુધી ઘટાડો. એથી ઓછું ઘી હોય તો ફાડા બરાબર શેકાતા નથી અને લાપસી ચીકણી લાગે છે.
• ફાડા ન મળે તો રવો વાપરી શકાય, પણ એ પછી શીરો થાય છે — રવાને પાંચ મિનિટ શેકવો બસ અને પાણી અડધું કરવું.
• એલચીની સાથે ચપટી જાયફળ કે કેસર ઉમેરી શકાય. બંને ગોળના સ્વાદ સાથે સરસ બેસે છે, પણ એકસાથે ત્રણે ન નાખવાં.

સાથે શું પીરસવું

શુભ પ્રસંગની વાનગી છે — જન્મદિવસ, સારા સમાચાર, નવું ઘર કે સત્યનારાયણની કથામાં લાપસી બને. પરંપરાગત રીતે દાળ, ભાત, રોટલી અને શાકની સાથે થાળીમાં મૂકવામાં આવે છે, મીઠાઈ તરીકે નહીં પણ જમણના ભાગ તરીકે. ઘણા ઘરમાં સાથે તળેલી પૂરી અને દહીં પણ હોય છે.

આ ભૂલો ટાળો

• ફાડા ધોવા નહીં. ભીના ફાડા ઘીમાં શેકાતા નથી, બફાય છે, અને લાપસી ચીકણી તથા ગઠ્ઠાવાળી થાય છે.
• શેકતી વખતે તાપ વધારવો નહીં. ધીમા તાપે આઠ-દસ મિનિટ એકસરખું હલાવવું — ઉપરથી કાળા અને અંદરથી કાચા ફાડા લાપસીમાં દાણા જેવા ખટકે છે.
• ઠંડું પાણી ઉમેરવું નહીં. ઊકળતું પાણી જ નાખવું, નહીંતર ઘી અને ફાડા ઠરીને ગઠ્ઠા બાંધી લે છે અને પછી છૂટા પડતા નથી.
• પાણી ઉમેર્યા પછી વારે વારે હલાવવું નહીં. ઢાંકીને વરાળમાં ચડવા દેવી; વધુ હલાવેલી લાપસી છૂટી ન રહેતાં લચકા જેવી થાય છે.

વારંવાર પૂછાતા સવાલ