રગડા પેટીસRagda Pattice
બટાકાની શેકેલી પેટીસ પર સફેદ વટાણાનો ગરમ રગડો, ચટણી, ડુંગળી અને સેવ. સાંજની લારીની સૌથી પેટ ભરતી વાનગી.
સામગ્રી
ખરીદી કે તૈયારી વખતે દરેક સામગ્રી પર ટેપ કરીને નિશાની કરી શકો છો.
- રગડો: 1 કપ સફેદ વટાણા, રાતભર પલાળેલા
- હળદર, આદુ-મરચાં, મીઠું, વઘાર માટે તેલ-જીરું-હિંગ
- પેટીસ: 4 બાફેલા બટાકા, 2 ચમચી કોર્નફ્લોર, મીઠું
- શેકવા માટે તેલ
- ચટણી: લીલી અને ખજૂર-આંબલીની
- ઉપર: ડુંગળી, સેવ, કોથમીર, ચાટ મસાલો
બનાવવાની રીત
- પલાળેલા વટાણાને હળદર અને મીઠું નાખી કૂકરમાં 4-5 સીટી સુધી નરમ બાફો.
- તેલમાં જીરું-હિંગનો વઘાર કરી, બાફેલા વટાણા અને આદુ-મરચાં ઉમેરી 10 મિનિટ ઉકાળો. રગડો પાતળો રાખો.
- બાફેલા બટાકા મસળી, કોર્નફ્લોર અને મીઠું ઉમેરી ગોળ પેટીસ વાળો.
- તવા પર તેલ મૂકી, બંને બાજુ સોનેરી અને કરકરી થાય ત્યાં સુધી શેકો.
- થાળીમાં પેટીસ મૂકી, ઉપર ગરમ રગડો રેડો.
- બંને ચટણી, ડુંગળી, સેવ, કોથમીર અને ચાટ મસાલો નાખી તરત પીરસો.
ટિપ્સ
- પેટીસમાં કોર્નફ્લોર નાખવાથી તૂટતી નથી.
- રગડો ઘટ્ટ થઈ જાય તો ગરમ પાણી ઉમેરો, ઠંડું નહીં.
સાચવવું અને ફરી ગરમ કરવું
રગડો ફ્રિજમાં ત્રણ દિવસ અને ડીપ ફ્રિજમાં મહિનો રહે છે; ઠંડો પડતાં ઘટ્ટ થાય એટલે ગરમ પાણી ઉમેરી ઉકાળો. પેટીસ વાળીને ફ્રિજમાં રાખો તો એક દિવસ ચાલે અને કઠણ થવાથી તવા પર સારી ટકે છે. તૈયાર પ્લેટ સંઘરાતી નથી — ચટણી અને રગડો પડતાં જ પેટીસ પોચી થવા લાગે છે.
શું બદલી શકાય
- સફેદ વટાણા ન મળે તો લીલા સૂકા વટાણા ચાલે; રંગ બદલાશે પણ રગડો એવો જ થાય છે.
- ડબ્બાબંધ વટાણા વાપરો તો બાફવાની જરૂર નથી, સીધા વઘારમાં ઉમેરી દસ મિનિટ ઉકાળો.
- કોર્નફ્લોરને બદલે 2 ચમચી પોહાનો ભૂકો કે ચોખાનો લોટ વાપરો — બંધાણ એવું જ રહે છે.
- ખજૂર-આંબલીની ચટણી ઘરે ન હોય તો આંબલીનો રસ અને ગોળ સરખા ભાગે લઈ, ચપટી મરચું-જીરું નાખી પાંચ મિનિટ ઉકાળી લો.
સાથે શું પીરસવું
સાંજની ચાટની વાનગી — ગુજરાત અને મુંબઈની લારીઓની ઓળખ. ઘરમાં રવિવારની સાંજે આખું જમણ તરીકે બને છે. પ્રસંગોમાં ચાટના કાઉન્ટર પર ગરમ રગડાની તપેલી મૂકી તાજી પ્લેટ બનાવી આપાય છે; ઘણા પાંઉ સાથે પણ ખાય છે.
આ ભૂલો ટાળો
- બટાકા વધુ ન બાફવા. ફાટી જાય એટલા બાફેલા બટાકા પાણી ભરી લે છે, પેટીસ તેલ પી જાય અને તૂટે છે.
- બટાકા પૂરા ઠંડા થયા પછી જ મસળવા, અને મિક્સરમાં નહીં — ચીકણો લોંદો થઈ જાય છે.
- પેટીસને કાચી ન ઉતારવી. બહાર કરકરી પોપડી બંધાય એ જરૂરી છે, નહીંતર રગડો રેડતાં જ ભૂકો થઈ જાય છે.
- વટાણા આઠ કલાક પલાળવા જ પડે. જૂના વટાણા ગમે તેટલી સીટી મારો તોય કઠણ રહે છે — ચપટી સોડા પલાળવાના પાણીમાં નાખો.
વારંવાર પૂછાતા સવાલ
પેટીસ તવા પર તૂટી કેમ જાય છે?
બટાકામાં ભેજ વધારે હોય એ મુખ્ય કારણ. છાલ સાથે આખા બટાકા બાફો, ઠંડા થયા પછી મસળો, અને મિશ્રણ ઢીલું લાગે તો થોડો કોર્નફ્લોર વધારો. વાળેલી પેટીસ અડધો કલાક ફ્રિજમાં રાખવાથી સારી બંધાય છે.
રગડો આગલા દિવસે બનાવી શકાય?
હા, રગડો આગલા દિવસે બનાવવો જ સારો — સ્વાદ બેસી જાય છે. થોડો પાતળો રાખી ફ્રિજમાં મૂકો, કારણ કે વટાણા રાતભરમાં પાણી શોષે છે. પીરસતી વખતે ગરમ પાણી ઉમેરી ઉકાળો.
સફેદ વટાણાને બદલે શું વાપરી શકાય?
લીલા સૂકા વટાણા સૌથી નજીક આવે છે. ચણાની દાળ પણ ચાલે, પણ રગડો દાળ જેવો લાગે છે અને સ્વાદ અલગ પડે છે. કાબુલી ચણા આ વાનગી માટે બરાબર નહીં, એ બહુ ભારે પડે છે.
